Archiwa tagu: #Kingfisherprzykawie

Piękny wrzesień

Tydzień wrażeń dobiega do mety. Spuchnięte kolano S. doczekało się lekarza, zliczyło diagnozę i czeka na dalsze badania. Znów jesteśmy zmęczeni, a ja znów z niczym nie mogę zdążyć, a wrzesień jak widać zamienia się w październik, a ja z września nie zaliczyłam żadnego obrazu. No może jeden, nad rzeką i jeden w parku pod mostem. To stanowczo za mało.

Znów, znów przetacza się przez umysły jak bolesna mantra. Znów, znów odbija się echem. Znów, znów w zaciśniętym myślami pokoju zawalonym pracą. Znów, znów brakuje okienka na odpoczynek i spokój. Żeby tylko nic mu nie było, bo świat znów, znów wywróci się na lewą stronę.

P. zrobił się niewidoczny przy swoim komputerze. Nie muszę już z nim pochłaniać nudnych starych filmów. Sam zamknął się w swojej obsesji i chyba zostanie tam do rozpoczęcia roku akademickiego.

Piękny wrzesień się kończy utopiony w praniach zaległych rzeczy przywiezionych z bagien. W niedokończonych porządkach. Wciąż nie posprzątanej szafy w przedpokoju i zapuszczonej wkładki z przegródkami na sztućce. Okna cifem rozmazane nie doczekały się przebłysku świadomości. Tylko zawieszenia białej żaluzji, która pozornie wprowadziła szpitalną biel. Ale my tam wiemy co pod nią kipi. To wszystko zaraz się zemści. Wyleje. Prowizoryczny ład dopadnie nas w najmniej spodziewanym momencie. Przydusi do ściany i wyciśnie ostatnie soki. Udawanie skończy się upadkiem.

I znów piątek. Znów idą na badania. Szybki prysznic rozpryskuje się po kafelkach. Kiedy wyjdą nadejdzie cisza oczekiwania.

Nieodpoczynek

Niedziela. Nigdy za nią nie przepadałam. Ogromne pudło wypełnione po brzegi lękami przed nadchodzącym poniedziałkiem. Wylewającą się fala niedokończeń i obaw. Niepoukładanych w głowie treści. Niepokój nieoczekiwanych zmian i potknięć. Nieodpoczynek. Pseudo wytchnienie, nieistnienie spokoju. Strach przed kolejnym nadmiarem, przytłoczeniem, zwyrodnieniem. Tygodniem przymusowych prac przeplatanych przygotowywanymi na prędze posiłkami. Wymuszonymi oszczędnościami i szybkimi porządkami.

Poszłam nad rzekę. Wody już w niej niewiele jakby powódź nie istniała tu naprawdę. Brunatna woda płynęła powoli. Miała nieprzyjemny zapach. Była brudna. Schowała się w ramy połamanych trzcin i wytartych do jasnego brązu traw. Kilka kaczek krzyżówek, kilka spojrzeń i nic z jesieni ani z lata. Takie nędzne pomiędzy.

Przypomniałam sobie, że nie mam zapasu wody w butelkach. Na pewno nikt się nie pofatygował na niedzielne zakupy a woda z kranu, którą piłam codziennie stała się teraz ryzykownym pomysłem.

Spacer w słońcu nie dawał oczekiwanego odprężenia. Dzisiaj był jedynie smutną koniecznością. Gorące powietrze drażniło. Głowa bolała. Zła godzina. Stanowczo za późno. Za dużo ludzi. Za dużo ruchu. Coś nie tak. Umysł puchł od brakujących w lodówce rzeczy. Źle przemyślane zakupy. Niedokończone jak należy w sobotnich podróżach po sklepowych półkach. Żle zaplanowane, bezcelowe. Zdarza się.

Ileż razy można powtarzać ten sam nudny proces. Zmierzać przed siebie w powtarzalnych schematach w nicość przeznaczenia.

Fala się wydłuża

Dalej idzie fala. Fala się wydłuża. Wszystko tonie pod błotniastymi wodami rzek. Zbiorniki napełniają się do granic możliwości. Wrocław czeka na falę a Kłodzko podnosi się z kolan. Chodniki spowite szlamem tworzą rzeźby z traw krzeseł, worków i starych wersalek. Dryfujące auta opadły na mieliźnie między żabkami. Przewrócone drzewa straszą wężami korzeni. Nastrój jest szary jak ziemia w pęknięciach chodników.

Myślę o Bardzie chociaż najbardziej ucierpiały regiony przygraniczne jak podaje Gazeta Wrocławska: Stronie Śląskie, Kłodzko i Lądek-Zdrój. A ja jednak o Bardzie i kawce na okrągłym jak taca stoliku w piękny słoneczny dzień, gdy ze spokojną głową przemierzaliśmy kolorowe uliczki…

Nastrój trzyma nas przy życiu. Gdy spada, spadamy razem z nim. Odchłań jest blisko. Wystarczy zatrzymać ją na etapie pierwszego uderzenia szpadlem o glebę. Pierwszego przerzucenia ziemi za ramię. Zatrzymać czas i przestać kopać. Odwrócić się i odejść. Przetasować myśli do początku. Przywołać obrazy słońca palącego twarz w upalne popołudnie w miejscach, w których nikt nie wywołuje niepokoju przyszłości. Te miejsca są tylko w naszych głowach. Tylko my mamy dostęp do tych zasobów.

Tu jest bezpiecznie. Tu fala się wydłuża jak stwierdził kreatywny komentator zdarzeń ze znanej stacji. Oznacza to w jego mniemaniu że poziom wody podnosić będzie się wolniej. Ma to zadziałać nie do końca uspokajająco, ani do końca dramatycznie, jak sądzę, ale zgodnie z wymaganiami zwiększającymi słupki oglądalności. Mnie z głowy nie wychodzi Wojciech Bojanowski wskakujący w woderach do wody…Reporter został nawet zapytany, czy osobiście nosił worki z piachem, na co oczywiście zareagował: Trochę dźwigałem. – Solidny trening pleców. Podaje Pudelek. Jednak sedno dramaturgii i tak znajduje się na Instagramie pana Wojtka. Serdecznie zapraszamy.

Nieświadomi przypływu

Nie śpię. Idzie fala. Z najdalszych zakątków spiętrzone wody wlewają się w bolące, spuchnięte żyły rozlewisk. Tamy nie wytrzymują. Stan przedzawałowy.

Strumienie przyspieszają. Rzeki podnoszą białe grzywy na błotnistych falach. Wszystko wzbiera i próbuje oderwać się od lądu. Jakby cała masa podłoża chciała się wyrwać z tego zatrutego miejsca. Odczepić się od całości. Stać się osobnym bytem. Rozpuścić w strugach wody i płynąć z nurtem w nieznane. Być wreszcie gdzie indziej.

Deszcz spada falami w kolejnych porcjach zimnych zacięć na ołowianym tle śpiącego miasta. Wybija smutny rytm na blaszanych parapetach i rozmazanych szybach. Zagłusza myśli.

Internety przewidują koniec świata i nawołują do mobilizacji. Jesteśmy w oku cyklonu. Będzie tylko gorzej a to dopiero początek. TikTok przypomina przepowiednie. Przecież to już wiedziano, obliczono, powiedziano. Jakiś szaman to już zwiastował, opowiadał starszyźnie. Ludzie znowu nie słuchali.

TVNy, Polsaty ustawiają się na tle szarych tam, mostów i zalanych dróg. Poważne twarze w kurtkach z membranami tworzą zgodne z wymogami SEO opisy opłakanej rzeczywistości. Jak to się mogło stać? Kto nawalił? Dlaczego nikt tego nie zatrzyma? Co mamy robić?

Wzbiera mży, siąpi, popaduje, kapie, pada, leje, zacina intensywnie, dynamicznie, aktywnie, mocno, lawinowo, burzliwie, ofensywnie wzbiera, wzbiera, wzbiera!

Zrzuty wody. Ze zbiorników, zapór potrojone odpływy będą zależeć od rozwoju sytuacji w poszczególnych rejonach. Prognozowane są dalsze wzrosty. Woda porwała auto z kobietą w środku. Dramatyczna akcja ratunkowa w Kałkowie. Aktualnie wszystko pęcznieje i nasiąka. Lęki mnożą się na progach kamienic, przy barierkach, na dachach i daszkach. Z minuty na minutę sprawdzają się czarne scenariusze.

Moje miasto się kuli z zimna. Sąsiadka z dołu krzyczy na męża przed wyjściem do pracy. Niedziela to przykry dzień na taką aktywność. Nastrój spada. Tutaj jeszcze, jeszcze… Dalej leżymy nieświadomi przypływu. Deszcz nieprzerwanie zniekształca widok na ulicę.

Ciekawe co na bagnach?

Telefon zadzwonił dwa razy

Telefon zadzwonił dwa razy. Akurat gdy wyszłam spod prysznica. S. zdenerwowany poinformował mnie, że miotła jest do dupy i nie zbiera. Głos miał płaczący ale to bardziej niemoc malowała jego słowa na czarno. Uspokoiłam go po matczynemu i pochwaliłam młodego człowieka za włożony trud zgodnie z dekalogiem mówiącym, że nie efekt ale praca włożona w efekt jest najważniejsza. Nie zmienia to faktu, że już w piątek czeka mnie wyjazd z bagien do krainy mycia, prania i sprzątania. Na razie odpycham tę myśl na tył głowy i biorę się do pracy jakby umysłowej. Umysłem ogarniam pranie, obiad i siadam do pisania. P. zafiksowany na filmach dalej wynajduje tytuły z otchłani staroci jak z wielkiej czarnej dziury i ogląda je z miną delektującego się sztuką najwyższych lotów konesera. Mnie już to po prostu wkurwia. Ale co ja mogę… Na obsesję nie ma rady.

Dzień toczy się dalej.

Byłam z P. Na szybkim ponad dwukilometrowym marszem naszą ulubioną trasą. Na tle Ślęży wzbiły się błotniaki. Obraz pozostał na dłużej w komórkach nerwowych produkujących w mojej głowie wolność.

Zanim zacznę doprowadzać mieszkanie do używalności czeka mnie moment nieuwagi. Zastygania i liści za oknem. Myślenia o niczym.

A może skoczymy do Doliny Baryczy? Zagaił J. niespodziewanie…

Dalej zmęczenie

Kolejne wyzwania przede mną. Wychodzę ze strefy komfortu i pracuję na dwa domy. Przenoszę się cyklicznie z miasta na bagna i z powrotem w zależności od potrzeb dzieciaków z uwzględnieniem swojego odpoczynku, którego cały czas próbuję się nauczyć. Ale gdy dorwę się do pisania kończy się na wieczorze pełnym bólu. Nic mi się nie śni. Próbuję zwolnić ale to trudne.

A lato było piękne tego roku…

Co zrobić, jestem przykładem społeczeństwa zmęczenia za które społeczeństwo płaci, pan płaci, pani płaci… społeczeństwo.

Nie potrafię robić przerw. Nie znajduję tych właściwych momentów. Postojów, przesiadek, zmian. Sztuka odpoczywania u mnie kuleje. Chyba nie szanuję siebie, dowiaduję się z podcastów. Może czas zacząć… A może to wszystko bzdury.

Słońce grzeje jak nad morzem. Bagna wysychają. Czas wreszcie zwolnić… Czas pooddychać lasem…

Zmęczenie

Obiecałam sobie , że zadbam o swój odpoczynek jednak wyszło jak zawsze. Wrzesień sponiewierał mnie porządkami i szybkim publikowaniem tekstów oraz wprowadzaniem niemal natychmiastowych poprawek. Myślenie i sprzątanie dają podwójną dawkę zmęczenia. A to z kolei odbija się na zdrowiu i wahaniach wagi. Brak higieny dnia produkuje lęki i nadmierne przejmowanie się pierdołami. Brak refleksji i czasu dla siebie to nic dobrego. Do tego syndrom oszusta napędza jeszcze bardziej mój pracoholizm zwłaszcza przy nowych projektach. Mózg łowcy nakazuje mi zaczynać poszukiwania, włącza kreatywność i otwiera rolki z nieskończoną ilością zadań.

Muszę się zatrzymać ale potrafię. Muszę pomyśleć o sobie ale nie umiem. Muszę zaopiekować się lepiej rodziną, zapewnić zdrowsze jedzenie a nie te śmieci. Muszę zaopiekować się całym światem ale nie nadążam. Muszę oderwać się od tego choć na chwilę bo zwariuję.

Czuję się jak chomik w kołowrotku. Przebieram łapkami i tkwię wciąż w pustym punkcie. Poruszam się ale nie zmieniam drogi.

Czas zacząć coś naprawdę nowego. Myślałam, że już to zrobiłam… Niestety. Moje wytarte ścieżki neuronalne kpią sobie z moich wysiłków. Zacznę chyba spisywać chore błędy przyzwyczajeń na kartce… Jeśli wystarczy mi czasu. Jestem zmęczona.

A właśnie, miałam przeczytać Społeczeństwo zmęczenia.

Ale jestem zmęczona.

Fot. Grzyb „Palce umarlaka” na moich bagnach…

Sen o czapli, śnienie

Wczoraj w snach widziałam białą czaplę. Stała nieruchomo jak posąg na tle dzikiej zieleni. Czaple są wysłannikami tamtych zamierzchłych czasów kiedy Ziemia miała szczęście nie posiadać na swojej powierzchni człowieka. Czaple przywodzą na myśl pterozaury. Ich ruchy są niezgrabne, ograniczone, przypominają nakręcane na kluczyk zabawki. Tylko lot jest nieskazitelnie ptasi, zamaszysty, płynny, wyniosły i piękny.

Z języka greckiego pteron oznacza skrzydła, natomiast sauros jaszczurkę, więc pterozaur dosłownie oznacza latającą jaszczurkę. Ale jak wiemy jaszczurką nie jest.

Co oznacza sen o czapli?

Interpretacja Snów o Czapli

Sny o zwierzętach są często bogate w symbolikę i mogą dostarczać ważnych wskazówek dotyczących naszego życia wewnętrznego oraz sytuacji, z którymi się zmagamy. Czapla, jako ptak o eleganckim wyglądzie i charakterystycznym zachowaniu, jest jednym z takich symboli, które mogą pojawiać się w snach.

Symbolika Czapli

Czapla w Kulturze i Mitologii

Czapla jest ptakiem, który często pojawia się w mitach i wierzeniach różnych kultur. W wielu tradycjach czapla symbolizuje mądrość, cierpliwość i spokój. Na przykład:

  • W mitologii chińskiej czapla jest symbolem długowieczności i szczęścia.
  • W kulturze japońskiej czapla (tsuru) jest często kojarzona z czystością, elegancją i duchową mądrością.
  • W mitologii egipskiej czapla była uważana za symbol odrodzenia i nowego początku.

Psychologiczne Znaczenie Czapli

W psychologii, szczególnie w kontekście teorii symboli Junga, zwierzęta w snach mogą reprezentować aspekty naszej podświadomości. Czapla, jako ptak wodny, może symbolizować połączenie między świadomością (powierzchnią wody) a podświadomością (głębinami wody). Czapla może więc sugerować, że śniący powinien zwrócić uwagę na swoje ukryte myśli, uczucia lub intuicje.

Interpretacje Snów o Czapli

Cierpliwość i Mądrość

Czapla jest znana ze swojej cierpliwości, stojąc nieruchomo przez długi czas, zanim zaatakuje swoją zdobycz. Sen o czapli może sugerować, że śniący powinien wykazać się większą cierpliwością w swoim życiu. Może to być wskazówka, aby nie podejmować pochopnych decyzji i poczekać na odpowiedni moment do działania.

Introspekcja i Samopoznanie

Czapla jako symbol może zachęcać do głębszej introspekcji i samopoznania. Może to oznaczać potrzebę zwrócenia uwagi na wewnętrzne myśli i uczucia, które zostały zaniedbane. Taki sen może sugerować, że nadszedł czas na refleksję nad sobą i zrozumienie własnych pragnień oraz lęków.

Duchowość i Transformacja

W wielu kulturach czapla jest również symbolem duchowej mądrości i transformacji. Sen o czapli może być wskazówką, że śniący jest na drodze do duchowego przebudzenia lub transformacji. Może to oznaczać potrzebę poszukiwania wyższych wartości i duchowego zrozumienia.

Nowe Początki i Odrodzenie

Czapla może symbolizować nowe początki i odrodzenie. Taki sen może sugerować, że śniący przechodzi przez okres zmian i odnowy. Może to być znak, że nadszedł czas na zakończenie starych spraw i rozpoczęcie nowego etapu w życiu.

Przykłady Sennych Interpretacji

Sen o Lecącej Czapli

Sen o lecącej czapli może sugerować dążenie do wyższych celów i aspiracji. Może to być znak, że śniący jest gotów podjąć nowe wyzwania i sięgnąć po to, co do tej pory wydawało się nieosiągalne.

Sen o Stojącej Czapli

Sen o stojącej czapli, obserwującej swoje otoczenie, może symbolizować potrzebę cierpliwości i uważności. Taki sen może wskazywać, że śniący powinien być bardziej uważny na to, co dzieje się wokół niego, zanim podejmie jakiekolwiek działania.

Sen o Czapli w Wodzie

Sen o czapli w wodzie może sugerować połączenie z podświadomością i emocjami. Może to być znak, że śniący powinien zwrócić uwagę na swoje uczucia i intuicje, które mogą być kluczowe w rozwiązaniu bieżących problemów.

Interpretacja snów o czapli może dostarczyć cennych wskazówek dotyczących naszego życia wewnętrznego i zewnętrznego. Symbolika czapli, jej związek z mądrością, cierpliwością i duchową transformacją, może pomóc w lepszym zrozumieniu naszych pragnień, lęków i wyzwań. Prace Gustawa Junga i innych badaczy snów dostarczają narzędzi do głębszej analizy i interpretacji snów, co może prowadzić do bardziej świadomego i spełnionego życia.


Bibliografia

  1. Jung, C. G. „Man and His Symbols.” Dell Publishing (1968).
  2. Freud, S. „The Interpretation of Dreams.” Basic Books (1900).
  3. LaBerge, S. „Lucid Dreaming: A Concise Guide to Awakening in Your Dreams and in Your Life.” Sounds True (2009).
  4. Huppert, F. A., et al. „Psychological well-being: Evidence regarding its causes and consequences.” Applied Psychology: Health and Well-Being (2009).
  5. Hall, C. S., & Nordby, V. J. „A Primer of Jungian Psychology.” Penguin Books (1973).

Odwaga

Ciężko odnaleźć w sobie pokłady odwagi by stawić czoło ludziom, którzy nie wierzą w to, że coś dobrego może powstać z tej kupki marzeń wtłaczanych codziennie w życie. Z tej pracy prowadzącej do wyzwolenia ze strefy mroku w drodze do jasności. Do realizacji planów, które nigdy nie powinny się narodzić w zalęknionej głowie.

A jednak są, powstały i są wdrażane pomimo braku nadziei z zewnątrz. Jakiś wewnętrzny motor kręci kołami i napędza całą maszynerię we właściwym kierunku na złość czarnowidztwu.

Zdobyć się na odwagę to jakby odzyskać siebie.

Jestem wdzięczna za tę siłę. Nie spodziewałam się, że jeszcze mogę przez krótką chwilę, oddychać.

Odwaga.

Skąd się bierze w tchórzliwych zastraszanych od dziecka umysłach. Deptanych przez instytucję oczekiwań. Poniewierane myśli, rozstrzelane idee, oplute iskry w oczach miały nie wstać z braku nadziei. Miały nigdy się nie zmaterializować. Nigdy nie podnieść się z kolan.

A jednak. Są. Na przekór systemom. Oczekiwaniom. Nie podporządkowały się beznadziei i żyją na kocią łapę produkując światło wokół siebie i dla tych, którzy gasną z braku nadziei.

Kolory Odwagi


W Poszukiwaniu Prawdziwej Natury Ludzkich Zalet

Odwaga, jako jedna z najstarszych i najbardziej cenionych cnót, od wieków inspirowała zarówno filozofów, jak i pisarzy. W literaturze odwaga często przedstawiana jest jako kluczowa cecha bohaterów, symbolizująca triumf ducha nad lękiem. Jednak współczesne badania naukowe oferują głębsze zrozumienie tej cnoty, ukazując jej złożoność i wielowymiarowość. Czy odwaga jest jedynie chwilowym aktem, czy może trwałą cechą osobowości? W niniejszym eseju rozważymy zarówno literackie, jak i psychologiczne aspekty odwagi, próbując zdefiniować jej prawdziwą naturę.

Odwaga w Literaturze: Bohaterstwo i Poświęcenie

Literatura od zawsze była nośnikiem opowieści o odwadze. W epopejach, takich jak „Iliada” Homera, odwaga była definiowana przez męstwo na polu bitwy, gdzie bohaterowie, jak Achilles, stawiali czoła śmierci w imię honoru. W literaturze średniowiecznej, na przykład w „Pieśni o Rolandzie”, odwaga przybiera formę lojalności i poświęcenia dla króla i ojczyzny.

Współczesna literatura ukazuje odwagę w szerszym kontekście, nierzadko skupiając się na wewnętrznych konfliktach bohaterów. W powieściach takich jak „Zabić drozda” Harper Lee, odwaga to nie tylko fizyczne działanie, ale także moralna decyzja – przeciwstawienie się społecznym normom w imię sprawiedliwości. Atticus Finch, główny bohater, uosabia odwagę, podejmując walkę o prawa człowieka w obliczu uprzedzeń rasowych.

Literatura pokazuje nam, że odwaga nie jest jedynie fizycznym aktem, ale także wewnętrznym przejawem siły moralnej i intelektualnej. Jest to cnota, która wymaga nie tylko działania, ale i głębokiej refleksji oraz gotowości do stawiania czoła trudnym wyborom.

Psychologiczne Ujęcie Odwagi: Od Aktu do Cechy

Psychologia, jako nauka o zachowaniu i procesach umysłowych, podejmuje próbę zdefiniowania odwagi z perspektywy naukowej. W literaturze psychologicznej odwaga jest często analizowana w kontekście innych cech osobowości, takich jak odporność na stres, asertywność i poczucie własnej wartości.

Jednym z kluczowych zagadnień w psychologii odwagi jest jej relacja z lękiem. Czy odwaga to brak lęku, czy raczej zdolność do działania pomimo niego? W badaniach nad odwagą zwraca się uwagę na to, że osoby odważne niekoniecznie odczuwają mniej lęku, ale potrafią go skutecznie kontrolować i przezwyciężać.

Badania nad osobowością pokazują, że odwaga może być trwałą cechą, rozwijaną przez całe życie, ale również reakcją na specyficzne sytuacje. Teoria cech (trait theory) zakłada, że odwaga jest częścią tzw. Wielkiej Piątki (Big Five) cech osobowości, szczególnie w kontekście ekstrawersji i sumienności. Osoby, które cechują się wysokim poziomem tych cech, często przejawiają odważne zachowania w sytuacjach społecznych i zawodowych.

Odwaga jako Cnota Moralna i Społeczna

Odwaga nie jest jedynie aktem jednostkowym, ale ma także znaczenie społeczne. Wspólnoty i społeczeństwa często celebrują odwagę, uznając ją za fundament zdrowego i sprawiedliwego społeczeństwa. Jest to cnota, która mobilizuje do walki o prawa innych, do stawiania czoła niesprawiedliwości oraz do podejmowania ryzyka w imię wyższego dobra.

W kontekście współczesnych wyzwań społecznych i globalnych, takich jak kryzys klimatyczny czy walka o prawa człowieka, odwaga staje się nie tylko osobistym wyborem, ale i odpowiedzialnością zbiorową. Psychologia społeczna podkreśla, że odwaga może być wzmacniana przez wsparcie społeczne, edukację i kulturę, które promują wartości odwagi i solidarności.

Odwaga, jako cnota o wielu twarzach, łączy w sobie zarówno elementy literackie, jak i psychologiczne. Jest to cnota, która nie tylko definiuje jednostkowe zachowania, ale także kształtuje całe społeczności. W literaturze odwaga jest często postrzegana jako heroizm, ale psychologia pokazuje nam, że jest ona również codziennym wyborem, który pozwala nam przetrwać i rozwijać się w obliczu przeciwności. Niezależnie od tego, czy jest aktem fizycznym, moralnym czy społecznym, odwaga pozostaje jedną z najważniejszych i najpotężniejszych cnót, które definiują naszą ludzką naturę.

Soplówka jeżowata a zdrowie mózgu

Soplówka jeżowata (Hericium erinaceus) a neurogeneza: Potencjał terapeutyczny w kontekście zdrowia mózgu

Wstęp

Soplówka jeżowata (Hericium erinaceus), zwana również „lwią grzywą” ze względu na charakterystyczny wygląd, od wieków była ceniona w tradycyjnej medycynie chińskiej za swoje właściwości zdrowotne. Ostatnie badania naukowe sugerują, że ten grzyb może odgrywać istotną rolę w neurogenezie, czyli procesie tworzenia nowych neuronów w mózgu, oraz w ogólnym wzmacnianiu funkcji poznawczych. Artykuł ten ma na celu przegląd aktualnych badań dotyczących wpływu soplówki jeżowatej na zdrowie mózgu, ze szczególnym uwzględnieniem jej potencjalnych mechanizmów działania oraz zastosowań terapeutycznych.

Neurogeneza i jej znaczenie dla zdrowia mózgu

Neurogeneza jest procesem, który zachodzi głównie w obrębie hipokampa, regionu mózgu kluczowego dla pamięci i uczenia się. Proces ten jest niezbędny dla plastyczności mózgu, czyli jego zdolności do adaptacji i reorganizacji w odpowiedzi na nowe doświadczenia. W miarę starzenia się, zdolność do neurogenezy naturalnie maleje, co wiąże się ze spadkiem funkcji poznawczych oraz zwiększonym ryzykiem chorób neurodegeneracyjnych, takich jak choroba Alzheimera.

Mechanizmy działania soplówki jeżowatej

Soplówka jeżowata jest bogata w bioaktywne związki, takie jak erinacyny i hericenony, które mogą wpływać na zdrowie mózgu. Badania na modelach zwierzęcych wykazały, że związki te mogą stymulować produkcję czynnika wzrostu nerwów (NGF – Nerve Growth Factor) oraz czynnika wzrostu pochodzenia mózgowego (BDNF – Brain-Derived Neurotrophic Factor), które są kluczowe dla neurogenezy oraz ochrony neuronów przed uszkodzeniem.

Badanie przeprowadzone przez Kawagishi i współpracowników (2008) wykazało, że ekstrakty z soplówki jeżowatej mogą promować wzrost neuritów, czyli wypustek neuronów, co jest wskaźnikiem zwiększonej aktywności neurogenetycznej. Co więcej, badania na szczurach z uszkodzeniami hipokampa wykazały, że suplementacja soplówką jeżowatą poprawiała zdolności poznawcze oraz sprzyjała regeneracji neuronów.

Zastosowanie kliniczne

Obiecujące wyniki badań na zwierzętach oraz wstępne badania kliniczne sugerują, że soplówka jeżowata może być stosowana jako środek wspomagający leczenie zaburzeń neurodegeneracyjnych. Na przykład badanie przeprowadzone przez Mori i współpracowników (2009) na starszych osobach z łagodnymi zaburzeniami poznawczymi wykazało, że regularne spożywanie soplówki jeżowatej przez 16 tygodni znacząco poprawiło wyniki testów poznawczych w porównaniu z grupą kontrolną.

Przyszłe kierunki badań

Mimo obiecujących wyników, nadal istnieje potrzeba dalszych badań klinicznych, aby dokładniej zrozumieć mechanizmy działania soplówki jeżowatej na poziomie komórkowym oraz jej długoterminowy wpływ na zdrowie mózgu. Przyszłe badania powinny także uwzględniać optymalne dawki, formy podania oraz ewentualne interakcje z innymi substancjami.

Podsumowanie

Soplówka jeżowata (Hericium erinaceus) to grzyb, który wykazuje znaczący potencjał w zakresie stymulowania neurogenezy oraz ochrony mózgu przed procesami degeneracyjnymi. Chociaż wyniki badań są obiecujące, konieczne są dalsze badania kliniczne, aby w pełni zrozumieć jej mechanizmy działania i potwierdzić skuteczność w leczeniu i profilaktyce zaburzeń neurodegeneracyjnych. Jeśli przyszłe badania potwierdzą te właściwości, soplówka jeżowata może stać się cennym narzędziem w walce z chorobami mózgu związanymi z wiekiem oraz w poprawie funkcji poznawczych u osób starszych.

Soplówka jeżowata rośnie w Polsce ale pewnie minie sporo czasu zanim ją odnajdę na moich mokradłach dlatego obraz Soplówki jeżowatej jest wygenerowany przez ChatGPT.